و ان لم يكن له دخل : ضمير در « له » به ماء موصوله به معناى قصد امتثال در « ما له دخل فى حصول غرضه » برمىگردد . فى متعلّق امره : ضمير در « امره » به آمر برمىگردد . و معه : ضمير در « معه » به اينكه آمر در مقام بيان همهء امور دخيل در حصول غرضش بوده برمىگردد . سكت فى المقام : ضمير در « سكت » به آمر برگشته و مقصود از « المقام » مقام بيان همهء غرض مىباشد . و لم ينصب دلالة الخ : ضمير در « ينصب » به آمر برگشته و مقصود از « دلالة » قرينه مىباشد . فى حصوله : ضمير در « حصوله » به غرض برمىگردد . كان هذا قرينة : مشاراليه « هذا » سكوت كردن آمر و نصب نكردن قرينه مىباشد . على عدم دخله فى غرضه : ضمير در « دخله » به قصد امتثال و در « غرضه » به آمر برمىگردد . و الّا لكان سكوته الخ : يعنى « و ان كان لقصد الامتثال دخل فى حصول غرضه » و ضمير در « سكوته » به آمر برمىگردد . نقضا له : ضمير در « له » به غرض برمىگردد . فلا بدّ عند الشّكّ : مقصود از « الشّكّ » شكّ در اعتبار قصد قربت و قصد امتثال در امر مىباشد . و عدم احراز هذا المقام : مقصود از « هذا المقام » مقام بيان هرآنچه را كه در غرض آمر دخالت داشته مىباشد . الى ما يقتضيه الاصل : ضمير مفعولى در « يقتضيه » به ماء موصوله به معناى حكم كه مقصود از آن برائت يا اشتغال بوده برگشته و مقصود از « الاصل » اصل عملى كه اصل